Từ ngày 05/09/2026, Việt Nam sẽ chính thức cấm nhập khẩu hàng hóa được khai thác, sản xuất hoặc chế tạo toàn bộ hoặc một phần bằng hành vi cưỡng bức lao động theo quy định tại Nghị định 292/2026/NĐ-CP. Đây được xem là một trong những thay đổi quan trọng nhất trong chính sách quản lý ngoại thương những năm gần đây, đồng thời đánh dấu bước tiến của Việt Nam trong việc tiệm cận các tiêu chuẩn thương mại quốc tế về lao động và chuỗi cung ứng bền vững.
Đối với doanh nghiệp xuất nhập khẩu, logistics và sản xuất, quy định mới không chỉ là yêu cầu pháp lý mà còn đặt ra yêu cầu cao hơn trong việc kiểm soát nguồn gốc hàng hóa và nhà cung cấp.
Theo Nghị định 292/2026/NĐ-CP được Chính phủ ban hành ngày 22/07/2026, các sản phẩm được khai thác, sản xuất hoặc chế tạo toàn bộ hoặc một phần bằng hành vi cưỡng bức lao động sẽ thuộc Danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu.
Điểm đáng chú ý là quy định này áp dụng đối với hàng hóa có nguồn gốc từ doanh nghiệp, quốc gia hoặc vùng lãnh thổ phù hợp với các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.
Danh mục cụ thể sẽ được các Bộ, ngành công bố kèm theo mã HS để doanh nghiệp thuận tiện tra cứu và thực hiện.
Trong nhiều năm qua, các thị trường lớn như Hoa Kỳ, Liên minh châu Âu (EU), Canada hay Anh đã liên tục siết chặt các quy định liên quan đến lao động cưỡng bức trong chuỗi cung ứng.
Doanh nghiệp xuất khẩu muốn tiếp cận các thị trường này phải chứng minh:
Việc Việt Nam ban hành quy định tương tự cho thấy xu hướng hội nhập sâu hơn với các tiêu chuẩn thương mại quốc tế, đồng thời góp phần nâng cao uy tín hàng hóa Việt Nam trên thị trường toàn cầu.
Trước đây, nhiều doanh nghiệp chỉ quan tâm đến:
Tuy nhiên, từ nay doanh nghiệp cần quan tâm thêm một yếu tố quan trọng là nguồn gốc sản xuất của hàng hóa.
Nếu hàng hóa thuộc danh mục bị cấm do sử dụng lao động cưỡng bức, doanh nghiệp có thể:
Doanh nghiệp nên rà soát lại toàn bộ hệ thống nhà cung cấp, đặc biệt với các nguồn hàng đến từ những khu vực có nguy cơ cao.
Các tiêu chí cần xem xét gồm:
Đây sẽ là yếu tố ngày càng quan trọng khi nhiều quốc gia áp dụng các hàng rào thương mại phi thuế quan.
Mặc dù không trực tiếp sở hữu hàng hóa, các doanh nghiệp logistics, forwarder và đại lý hải quan sẽ phải tư vấn chính xác hơn cho khách hàng về:
Việc cập nhật kịp thời các quy định mới sẽ giúp hạn chế tình trạng hàng bị giữ tại cảng hoặc phát sinh tranh chấp trong quá trình thông quan.
Đối với các trường hợp được xem xét cấp phép theo quy định, hồ sơ có thể bao gồm:
Việc chuẩn bị đầy đủ hồ sơ ngay từ đầu sẽ giúp doanh nghiệp rút ngắn thời gian xử lý và hạn chế phát sinh vướng mắc.
Trong những năm gần đây, các chính sách thương mại không còn chỉ tập trung vào thuế quan.
Nhiều quốc gia đã chuyển sang kiểm soát các yếu tố như:
Có thể thấy, việc Việt Nam bổ sung quy định cấm nhập khẩu hàng hóa được sản xuất bằng lao động cưỡng bức là bước đi phù hợp với xu hướng quốc tế, đồng thời giúp nâng cao tính minh bạch trong hoạt động ngoại thương.
Để hạn chế rủi ro khi quy định có hiệu lực, doanh nghiệp nên:
Trong bối cảnh các quy định về xuất nhập khẩu liên tục thay đổi, việc cập nhật chính sách kịp thời sẽ giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro và tối ưu chi phí.
Đại Lâm Logistics hỗ trợ doanh nghiệp:
Việc cấm nhập khẩu hàng hóa được sản xuất bằng lao động cưỡng bức không chỉ là một quy định mới của Việt Nam mà còn phản ánh xu hướng quản lý thương mại hiện đại trên toàn cầu. Doanh nghiệp cần chuyển từ tư duy chỉ quan tâm đến giá và thuế sang quản trị toàn diện chuỗi cung ứng, đảm bảo tính minh bạch, truy xuất nguồn gốc và tuân thủ các tiêu chuẩn lao động quốc tế.
Việc chuẩn bị sớm sẽ giúp doanh nghiệp chủ động thích ứng với chính sách mới, giảm thiểu rủi ro trong hoạt động nhập khẩu và nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường quốc tế.
