Từ ngày 24/7/2026 (giờ Mỹ), Chính phủ Hoa Kỳ chính thức áp dụng chính sách thuế nhập khẩu mới theo Điều 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974 (Section 301) đối với hơn 60 đối tác thương mại, bao phủ khoảng 99,4% tổng kim ngạch nhập khẩu của nước này.
Đây được xem là một trong những thay đổi đáng chú ý nhất trong chính sách thương mại của Mỹ kể từ sau khi Tòa án Tối cao nước này bác bỏ nhiều mức thuế đối ứng được áp dụng trước đó. Đối với các doanh nghiệp xuất khẩu, đặc biệt là doanh nghiệp Việt Nam, việc theo dõi và thích ứng với chính sách mới sẽ trở nên quan trọng hơn bao giờ hết.
Theo Văn phòng Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR), chính sách thuế mới được ban hành sau cuộc điều tra về việc nhiều đối tác thương mại chưa xây dựng hoặc chưa thực thi đầy đủ các quy định cấm nhập khẩu hàng hóa được sản xuất bằng lao động cưỡng bức (forced labor).
Khác với các mức thuế trước đây được áp dụng theo tình trạng khẩn cấp quốc gia và từng gặp vướng mắc về pháp lý, lần này Mỹ lựa chọn Section 301 của Đạo luật Thương mại năm 1974 – cơ sở pháp lý đã nhiều lần được sử dụng trong các vụ việc thương mại quốc tế và có tính ổn định cao hơn.
Điều này cho thấy Mỹ không chỉ duy trì chính sách bảo hộ thương mại mà còn mở rộng việc sử dụng các công cụ pháp lý để kiểm soát chuỗi cung ứng toàn cầu.
Theo thông báo của USTR:
Đối với Việt Nam, theo danh sách hiện được công bố, không thuộc nhóm được áp mức 10%, đồng nghĩa nhiều mặt hàng thuộc phạm vi điều chỉnh sẽ chịu thuế bổ sung 12,5%, trừ các nhóm hàng được miễn.
Điều quan trọng cần hiểu là đây không phải chính sách chỉ nhắm riêng vào Việt Nam.
Thuế được áp dụng đồng thời đối với nhiều nền kinh tế lớn như Trung Quốc, EU, Nhật Bản, Hàn Quốc, Malaysia và Indonesia.
Tuy nhiên, việc chi phí nhập khẩu vào Mỹ tăng lên sẽ tạo ra nhiều tác động đến hoạt động xuất khẩu.
Nếu hàng hóa phải chịu thêm thuế nhập khẩu, giá thành tại thị trường Mỹ sẽ tăng lên.
Điều này có thể khiến doanh nghiệp phải:
Khác với các chính sách trước đây chủ yếu tập trung vào thuế, lần này Mỹ đặc biệt nhấn mạnh đến vấn đề nguồn gốc nguyên liệu và lao động cưỡng bức.
Doanh nghiệp cần chuẩn bị đầy đủ hồ sơ chứng minh:
Đây nhiều khả năng sẽ trở thành yêu cầu phổ biến trong các năm tới.
Một số quốc gia đã được chuyển từ mức thuế 12,5% xuống 10% sau khi ban hành các quy định mới về chống lao động cưỡng bức.
Điều này cho thấy chính sách thuế vẫn có thể được điều chỉnh nếu các đối tác đáp ứng các yêu cầu mà phía Mỹ đặt ra.
Đối với Việt Nam, việc ban hành Nghị định 292/2026/NĐ-CP về cấm nhập khẩu hàng hóa được sản xuất bằng lao động cưỡng bức được kỳ vọng sẽ là cơ sở để hai bên tiếp tục trao đổi trong thời gian tới.
Trong nhiều năm qua, các rào cản đối với hoạt động xuất khẩu không còn chỉ là thuế nhập khẩu.
Các thị trường lớn đang chuyển dần sang kiểm soát:
Điều đó đồng nghĩa doanh nghiệp không thể chỉ tập trung vào giá bán mà cần đầu tư nhiều hơn cho hệ thống quản trị và minh bạch dữ liệu.
Đây cũng là lý do các doanh nghiệp xuất khẩu ngày càng cần sự đồng hành của các đơn vị logistics có kinh nghiệm trong việc tư vấn chính sách, chứng từ và quy trình xuất nhập khẩu.
Trong bối cảnh chính sách thương mại quốc tế liên tục thay đổi, việc cập nhật thông tin kịp thời sẽ giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong hoạt động xuất nhập khẩu.
Đại Lâm Logistics luôn theo sát các thay đổi về:
Đội ngũ của chúng tôi sẵn sàng hỗ trợ doanh nghiệp tư vấn phương án logistics phù hợp, chuẩn bị hồ sơ đúng quy định và hạn chế tối đa các rủi ro phát sinh trong quá trình xuất khẩu.
Việc Mỹ áp dụng thuế quan mới đối với hơn 60 đối tác thương mại không đơn thuần là một thay đổi về mức thuế, mà phản ánh xu hướng kiểm soát chuỗi cung ứng toàn cầu ngày càng chặt chẽ.
Đối với doanh nghiệp Việt Nam, đây là thời điểm cần rà soát lại toàn bộ quy trình xuất khẩu, từ nguồn gốc nguyên liệu, chứng từ, tiêu chuẩn lao động đến kế hoạch logistics. Chủ động thích ứng sẽ giúp doanh nghiệp duy trì lợi thế cạnh tranh và giảm thiểu rủi ro khi tham gia vào các thị trường xuất khẩu lớn như Hoa Kỳ.
